Dengesiz Kokarca (Linux Rehberleri ile ilgili yazılar)

Temel Vi Metin Editörü Kullanma Rehberi

Dengesiz Kokarca — Sun, 18 Oct 2026 08:48:46 GMT

Öncelikle insert tuşu veya i harfi ile başlayalım. Bunlar sayesinde yazı yazma modu açılır. Bunlardan birine basmadan metin yazamazsınız.
ESC tuşu ise düzenleme moduna geçer. Buradan yapabilecekleriniz şunlardır. Backspace kullanmayın.
Delete tuşu ile sağdakileri silme,
U tuşu yapılanları geri almak,
iki kere d 'ye basarak satırı silmek
y --> y --> p tuş kombinasyonu ile satır kopyalamak (satırı alta kopyalar.)
Büyük harf ve küçük harf duyarlıdır.
:wq! yazıp enterlarsanız, düzenleme modunda iken metini kaydedip çıkar.
:w deneme yazıp enterlarsanız, mevcut metini deneme adlı bir dosya olarak kopyalayıp yazar.
:q! yazıp enterlarsanız, metini kaydetmeden çıkar.
:%s/patates/domates/g yazıp enterlarsanız,dosyadaki tüm patatesler domates olur.
Eğer bir yerde takılırsanız veya teklerseniz, tekrar ESC'ye basın.

Ventoy Kullanarak Linux'tan Windows'a Geçmek

Dengesiz Kokarca — Sun, 04 Jan 2026 08:12:50 GMT

Ventoy bir USB yazma programıdır.Oluşturulma amacı birden fazla iso'yu aynı USB'ye yazmak idi. Bunun yanı sıra Ventoy Windows'a geçmek için de kullanılabilir. Ben sonradan gördüm ki kimileri cd ls v.b komutları bilmediği için Ventoy'u kullanırken sorun yaşamış.

ls

ls komutu ile mevcut klasördeki dosyaları listelersiniz. Örnek aşağıdadır. Desktop/ Documents/ Downloads/

cd

cd komutu ile mevcut klasördeki dosyaların içine girer veya dışına çıkarsınız. Örnek aşağıdadır.
cd Desktop Bunu yazıp enterlandığında Desktop klasörünün içine girersiniz. Not: Büyük-Küçük harf duyarlıdır.
cd .. Bunu yazarsanız bir üst klasöre gidersiniz.
cd ~ ise sizin kullanıcı klasörüne girmenizi sağlar. Bu tilda işaretidir. Altgr+ü ile yapılır ve bende bu /home/dengesizkokarca/'ya denk gelmektedir.
cd Masaüstü Bilgisayarınız Türkçe ise muhtemelen bunu yazmanız gerekiyordur, masaüstüne erişmek için. Tab'a basarak otomatik tamamlamayı kullanabilirsiniz.
lsblk komutunun çıktısı aşağıdadır. NAME MAJ:MIN RM SIZE RO TYPE MOUNTPOINTS sda 8:0 0 119.2G 0 disk ├─sda1 8:1 0 300M 0 part /boot/efi └─sda2 8:2 0 118.9G 0 part / sdb 8:16 0 931.5G 0 disk ├─sdb1 8:17 0 855.1G 0 part /home/dengesizkokarca └─sdb2 8:18 0 76.4G 0 part sdc 8:32 1 14.9G 0 disk ├─sdc1 8:33 1 1.7G 0 part /run/media/dengesizkokarca/VOID_LIVE └─sdc2 8:34 1 32M 0 part Yukarıdaki örneği inceleyelim.
sda --> Benim SSD sdb --> Benim HDD sdc --> Benim USB Dikkat ederseniz USB 16 GB kapasiteli
sudo ./Ventoy2Disk.sh -I /dev/sdc Uyarı: USB'yi doğru seçtiğinizden emin olun yoksa sistemi bozabilirsiniz. Bu örnekte sdc yazmak gerekir ancak bu her zaman sdc olmayacaktır. Tek diskiniz varsa sdb olabilir hakeza başka bir değer de olabilir.
Ventoy USB'ye başarı ile yazılınca sadece isoları Ventoy sayesinde USB'nin içine sürüklemek yeterlidir.

Wine İle Özel Prefix Oluşturmak

Dengesiz Kokarca — Sun, 22 Jun 2025 10:52:43 GMT

Özel prefix oluşturmak önemlidir çünkü bir prefixte sorun çıkarsa bu öbür prefixi ETKİLEMEZ.

Mesela ~(bende /home/dengesizkokarca) dizinindeki Oyunlar klasörünün içindeki wine-pfx klasöründe bir oyun için prefix oluşturacağız. Bunu yapmak için oyun 64 bit ise örnekteki komutu uygulayalım.

Örnek; WINEPREFIX=/home/dengesizkokarca/Oyunlar/wine-pfx/Oyunun-Adi/ winecfg şeklinde yapılabilir. Bu işlem biraz zaman alabilir. 1 veya 4 dakika.

32 bit oluşturmak için ise üstteki örneği düzenlersek WINEPREFIX=/home/dengesizkokarca/Oyunlar/wine-pfx/Oyunun-Adi/ WINEARCH=win32 winecfg şeklinde yapılır. Bu işlem için Wine yüklü olmalıdır.

Temel DD Kullanım Rehberi

Dengesiz Kokarca — Mon, 02 Jun 2025 12:35:49 GMT

DD çok fonksiyonlu bir araçtır.Yalnız dikkat edilmesi gereken bir husus var. Bu aracı kullanırken herhangi bir şekilde kendi harddiskinizi hedef almayın. Aksi takdirde verilerinize veda edebilirsiniz. Başlıca fonksiyonları USB'lere iso yazmak, bir sürücüye sıfır veya rastgele veri yazmak ve img dosyası oluşturarak harddisk verilerini yedeklemektir. Aşağıdaki komut root olarak çalıştırılırsa

dd if=iso_adı.iso of=/dev/sdx status=progress && sync

USB'ye bir İSO yazılmasını sağlar. Ancak bunun Windows için işe yaramadığı herkesçe söylendi. O yüzden Linux, BSD ve benzeri diğer sistemlerde kullanın. lsblk yazdıktan sonra terminale gerekli disk bölümünü hedef alıp bu işlemi siz de yapabilirsiniz. sdx bir örnektir. Bu sizde sda sdb sdc v.s olabilir. if = kısmına yazacağımız İSO dosyasını belirtiyoruz(isonun konumuna gitmek ya da isonun konumunu uzaktan belirtmek gerekir.) ve of= kısmına da sürücü konumunu belirtiyoruz. status=progress ise ne kadar veri yazılmış bize onu göstererek süreci takip etmemize yardımcı oluyor. sync ise yazılanların senkronize edilmesini sağlar.

dd if=/dev/zero of=/dev/sdx status=progress

Yukarıdaki komut ise sıfır verisini yazmaya yarar.Bu seçilen yerdeki verilerinizi siler!

dd if=/dev/urandom of=/dev/sdx status=progress

Seçilen yere rastgele veri yazar. Bu da verilerinizi siler! Ayrıca bunlara ek olarak DD Harddisk'teki verilerin yedeğini de almaya yarar ama şöyle bir var sanırım boş alanları da yedekliyor. Yani 200 GB veriniz de 1 TB HDD'de, o zaman yedeklerken 1 TB veri ile boş alanları da yedekler.

Sway Wayland WM Rehberi

Dengesiz Kokarca — Sun, 27 Apr 2025 12:15:17 GMT

Sway oldukça popüler bir tiling WM. Yaptığım eklemeler ile paylaşmak istedim. Arch Wiki'de daha fazla bilgi bulunabilir. dconf-editor'ü kullandım tema v.s düzenlemek için.


#Eklemeler

bindsym Print exec grimshot save screen

bindsym Control+Print exec grimshot save area

bindsym Control+Mod1+l exec swaylock

bindsym Control+Mod1+Delete exec wlogout

input * {

    xkb_layout "tr"

}

exec sleep 2 && pipewire

exec sleep 2 && wireplumber

exec sleep 2 && pipewire-pulse

exec sleep 2 && dunst

exec sleep 2 && iwgtk

bindsym XF86AudioRaiseVolume exec pactl set-sink-volume @DEFAULT_SINK@ +5%

bindsym XF86AudioLowerVolume exec pactl set-sink-volume @DEFAULT_SINK@ -5%

bindsym XF86AudioMute exec pactl set-sink-mute @DEFAULT_SINK@ toggle

bindsym XF86AudioNext exec brightnessctl set +300

bindsym XF86AudioPrev exec brightnessctl set 300-

input * xkb_numlock enabled

#Eklemeler Bitti

Grimshot severek kullandığım bir ekran görüntüsü yazılımıdır. xkb_layout tr ayarı TR Q ayarını aktifleştirir. exec ise başta açacağınız(autostart) yazılımlar için bir değer. input * ... ayarı ise numlock'u otomatik aktifleştiriyor başlangıçta.

Kaynaklar

Sway'de otomatik program başlatma

Başlat çubuğuna batarya ses göstergesi eklemek

Ses ve Parlaklık ayarını ekleme

Swaybar için extra değerler

WindowMaker WM Pencere Yöneticisi Rehberi

Dengesiz Kokarca — Thu, 14 Nov 2024 08:32:52 GMT

Bu pencere yöneticisi gerçekten nevi şahsına münhasır ve ben genelde kendine has olan şeyleri severim. Xbindkeys ile kullanıyorum, peki xbindkeys nedir? Bu araç ile mesela ctrl+r ile rofi -show run aracının ve diğer ayarladığınız klavye kısayolunun kullanımını sağlıyor. WPrefs aracı ile diğer ayarlama gereksinimlerini halledebilirsiniz. Menü rengi v.s bir çok şey böyle ayarlanıyor.Şahsi ayarlamalarımdan bazıları aşağıdadır.

WPrefs --> Window Handling Preferences
Window Placement = Manual
Dragging a maximized window = restores itss unmaximized geometry

WPrefs --> Icon Preferences
Aktif --> Auto-arrange icons

~/GNUstep/Library/WindowMaker/autostart konumu için eklemelerim.

setxkbmap tr & #TR Q Klavye için feh --bg-scale ~/GNUstep/Library/WindowMaker/981860.png & xbindkeys & wmclock & wmbatteries & wmbubble & wmnd & wmix & wmmon & picom & rofi -show run & xset m 20/10 4 & #Bu olmadan bazen klavye kısayolları sorun çıkarabilir. wmsystemtray & udiskie --tray &

Xbindkeys

#Rofi -show run "rofi -show run" Mod4+R #Terminator "terminator" Mod4+T #XKill "xkill" Mod4+X #Rofi-power-menu "rofi -show power-menu -modi power-menu:rofi-power-menu" Control+Mod1+Delete

Mod4= Super namıdiğer Wİndows tuşu
Mod1= Alt
xbindkeys -k yazdıktan sonra klavye kısayollarını tuşlayrak öğrenebilirsiniz.

Yeni Linux Kullanıcılarına Öneriler

Dengesiz Kokarca — Sun, 23 Jun 2024 11:40:42 GMT

Bir numaralı önerim mutlaka gerekli zamanlarda snapshot alın. Snapshot almak Windowstaki Sistem Geri Yüklemeye denk geliyor. Özellikle acemi kullanıcılar hata yaptığı zaman büyük kolaylık sağlıyor lsblk -f komutu ile dosya sisteminizi öğrenip ext4 ise Timeshift ve btrfs ise hem timeshift hem Snapper(saniyesinde yedek alır) ile yedek alabilirsiniz.

AMD ve Intel ekran kartları için açık kaynak sürücüler ki bunlar varsayılan olarak yüklü gelir gayet performanslıdır. Ciddi bir aksilik olmadıkça değiştirmenizi önermiyorum.

Sisteminizi imkanınız var İngilizce kullanın ve öyle yükleyin çünkü hata kodlarının İngilizce çıkması size ciddi kolaylık sağlayacaktır.

Oyunlarda yeterince performans alamıyorsanız ve varsa ekran kartınızın aktif olduğundan emin olun. Mesela AMD için ekran kartını çalıştırmak için DRI_PRIME=1 değerini başa ekleyebilirsiniz.

Dağıtım seçimine Arch ile başlayabilirsiniz ancak verilerinizi yedeklemeniz şartı ile. Ben Nvidia ile sorun yaşamayacaklarsa Solus öneriyorum.

Windowstaki oyun ve uygulamaları açmak Wine(Wine is not emulator) adlı yazılımı kullanabilirsiniz ancak %100 başarı beklemeyin. Yapmanız gereken şey alternatifleri kullanmak olacaktır. Ayrıca özellikle oyunlar Steam tarafından geliştirilen Proton adlı araç ile Linuxta açılan oyunların sayısı ve performansı arttı.

Protonup-qt yazılımı ile gerek Steam ve gerek Epic games(Heroic games Launcher) için özel tüm Protonları ve özel wine sürümlerini yükleyebilirsiniz.

Wayfire WM Pencere Yöneticisi Rehberi

Dengesiz Kokarca — Mon, 17 Jun 2024 09:20:26 GMT

WayFire Wayland üzerinden çalışan bir Floating WM(İstiflenebilir Pencere Yöneticisi) olup gerçekten güzel bir Wayland tecrübesi sağlamaktadır. Sizlere en iyi şekilde bildiklerimi aktarmak için çabalayacağım.

Yukarıdaki görselde gördüğünüz benim masaüstümdür. Düzgün bir şekilde WayFire'ın çalışmasını istiyorsanız. Githubtan ~/.config/ konumunun içine wayfire.ini ve wf-shell.ini dosyalarını indirin. WayFire'ı açmak için uyumlu bir display manager sahibi olmanız gerek ki eğer buna sahip değilseniz. TTY ekranı ile boş herhangi bir yere geçip bunu yapabilmek için CTRL+ALT+F6 veya F5 F4 F3 v.s ile geçip oraya tabii ki wayfire ve wf-shell(bu olmadan da açılır ama sorunlar çıkar) yüklü olmalı, kullanıcı hesabında TTY'de oturum açtıktan sonra wayfire yazın.

Benim wayfire.ini ve wf-shell dosyalarına aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz

Gitlab İndirme Linki

Gsettings ile seçilebilir temaları görmek için lxappearance yazılımı kullanılabilir

İkon teması gibi özelleştirmeler için komutlar(gsettings)

Wayfire ile Network Manager Appletini çalıştıramadım ama aşağıdaki yazılım aynı işi görüyor

NetworkManager-dmenu yazılımını kullanabilirsiniz

Void Linux'a Zramd Kurulumu

Dengesiz Kokarca — Sun, 16 Jun 2024 16:22:59 GMT

zramd github adresi

Bu rehberi dikkatlice okuyunuz. Madde madde anlatacağım. Ben uygularken bir aksilik yaşamadım ve bir aksilik olursa sorumlu değilim.

1-zramd'yi tar.gz olarak githubtan yükleyin.
2-zramd'yi /usr/local/bin/ konumuna kopyalayın.
3-/etc/sv/ konumunda zramd adlı bir klasör oluşturun.
4-Oluşturduğunuz klasörün içine run adlı bir dosya oluşturun ve içine aşağıdakileri yazın.Yazarken en soldan başlayın.

#!/bin/bash /usr/local/bin/zramd start

sonra run dosyasını executable yapın. Gerekli komut chmod +x.

5-Root olarak ln -s /etc/sv/zramd /var/service/ yazarak aktifleştirin ve reboot atın.
6-Sistem başlayınca terminale zramctl yazın. Bir şey yazmıyorsa aksilik var demektir ama aşağıdakine benzer bir çıktı veriyorsa görev tamamlandı.

Name ALGORITHM DISKSIZE DATA COMPR TOTAL STREAMS MOUNTPOINT /dev/zram0 zstd 7.7G 4k 59k 20k 4 [SWAP]